www.boerderijenbeeldbank.nl
op het web

Aan gedeputeerde Sascha Baggerman viel donderdagmiddag 4 oktober de eer te beurt om de geboorte van de nieuwe website van de Boerderijen Beeldbank officieel aan de wereld bekend te maken. Zij was uitgenodigd om een bijzondere reden: ze is namelijk woonachtig op Texel en uitgerekend daar is het hoogste aantal stolpboerderijen geteld, namelijk 370. Beemster heeft zich een goede tweede plaats veroverd met 355.

De presentatie vond plaats tijdens een symposium in de raadszaal van het Gemeentehuis Beemster. Het inventarisatieproject kan als een uniek megaproject beschouwd worden. Daarin hebben 51 historische verenigingen en 36 individuele vrijwilligers meegewerkt. Voor het Historisch Genootschap Beemster waren dat Cees de Waal en Jan de Groot.

Alles gekiekt en beschreven!
De aanwezigen bestonden daarom voornamelijk uit vrijwilligers, die zich vanaf 2003 hebben ingezet voor de inventarisatie van de Noord-Hollandse stolpen. Dat het om een om een zeer omvangrijk project ging, beseften ze al heel snel. Er werden meer stolpboerderijen geturfd dan aanvankelijk werd verondersteld.
"In totaal meer dan vijf duizend stolpen werden gekiekt en beschreven. En dat zijn ze nog niet eens allemaal; nog zeker een kwart van alle in Noord-Holland staande stolpen moet nog worden ingevoerd", zo vertelde de heer Evert Vermeer, voorzitter van de Boerderijenstichting "Vrienden van de Stolp". Hij uitte zijn bezorgdheid over de vele bedreigingen voor het voortbestaan van deze karakteristieke boerderijen.

Karakteristiek
Veel stolpen staan op de nominatie voor de sloop en het is voor de overheid heel moeilijk om hier een stokje voor te steken, want nog geen 10% van de stolpen staat op de Monumentenlijst. Gelukkig zijn veel nieuwe eigenaren van stolpen bereid om aan te kloppen bij de Boerderijenstichting voor advies, opdat ze hun belangrijke historische bezit op een passende wijze kunnen restaureren. De stolp krijgt dan weliswaar een woonbestemming, maar blijft gelukkig zo wel behouden voor het landschap. Immers, wat is er nu karakteristieker voor Noord-Holland dan de stolpen, die als piramides omhoog rijzen. De stolp in de relatie met het lokale beleid stond centraal in het symposium over inventarisatie, beleid, behoud en bescherming van stolpboerderijen in Noord-Holland.

Vierkant achter de stolp
Wat de gemeenten kunnen betekenen met betrekking tot het behoud van de stolp in de toekomst te behouden deed wethouder Han Hefting uit de doeken. Om te beginnen gaf hij een historisch overzicht over het ontstaan van de Beemster dat aanvankelijk op de tekentafel gebeurde. Aan de hand van de nieuwe architectonische begrippen van de Renaissance vertelde hij hoe vierkanten de basis daarvan vormden. Hij wees daarbij op de brochure "Vierkant achter de Stolp', die door de Boerderijenstichting Noord-Holland Vrienden van de Stolp" werd uitgegeven. Het vierkant is ook de slogan voor het gemeentelijke beleid geworden. Aan de hand van het inmiddels van start gegane project Des Beemsters gaf hij voorbeelden, zoals het inrichten van een boerenerf, windenergie en waterberging.

Flexibel
De historica Katja Bossaers is vanaf 2003 betrokken bij de inventarisatie. Ze was met de plattegrond van de Beemste, die ze via Google Earth had gedownload, aan de slag gegaan. Alle stolpen waren door haar met rode stippen aangegeven. Van de 355 Beemster stolpen hebben nog maar 160 een agrarische functie; 174 kregen alleen een woonbestemming. Ze legde uit hoe de nog te presenteren website bekeken moet worden. "Lees eerst de aanwijzingen en ga dan pas zoeken" was haar advies.
De internetsite vormt een overzicht van alle stolpen met adres, boerderijtype, naam, bouwjaar, huidig gebruik en bouwkundige bijzonderheden. De site is flexibel en verdere verdieping en uitbreiding met bijvoorbeeld historische bouwkundige informatie en de bewonersgeschiedenis behoort zeker tot de mogelijkheden. Ze verwacht (en hoopt) dat de webmasters van de site na de presentatie wel mailtjes zullen ontvangen met correcties of gegevens over recente ontwikkelingen. .

Op 't fietsie
Op deze middag kregen twee van de 36 vrijwilligers het woord om aan de hand van door hun gemaakte foto's te vertellen over hun bevindingen bij het inventariseren. Vaak gingen ze lekker op 'het fietsie!' door bekende omgeving. En dan: afstappen, aanbellen en met de bewoners of eigenaren een praatje maken over de boerderij en mogelijk bekende geschiedenis. Daarna pas een foto. Zo hoort dat! Je kunt maar niet zomaar plaatjes voor een huis gaan staan schieten. Vaak waren ze meermalen op dezelfde plek geweest omdat er sprake was van sloop, renovatie of nieuwbouw en dat moet natuurlijk ook geregistreerd worden.

Boerderijen Beeldbank
Halverwege het symposium kwam Sascha Baggerman, de gedeputeerde uit Texel, binnenstappen. Ze kon meteen aan het werk gezet worden. Voor die officiële handeling moest ze naast Evert Vermeer plaatsnemen op de geïmproviseerde boerderijbeeldbank. Willem Messchaert van de Boerderijenstichting reikte haar het touwtje aan, dat ze moest laten vieren, waarna een doek naar beneden zakte met het logo van de Boerderijen Beeldbank.

Subsidies
Baggerman sprak haar waardering uit over het behaalde resultaat van dit omvangrijke project. Het zal ongetwijfeld veel informatie verschaffen aan alle geïnteresseerde 'boeren, burgers en buitenlui' maar ook aan overheden, voor wie het een taak moet zijn oog te hebben voor het 'overleven' van de historische stolpen.
Vermeer haakte in zijn slotwoord daarop in door een balletje op te gooien in de richting van de overheden wat betreft het verstrekken van verdere subsidies.